Ura e Golikut, monumenti 300-vjeçar nën kërcënim nga gërmimet ilegale dhe erozioni

Ura e Golikut në prag të shkatërrimit

Ura e Golikut, e ndërtuar në fund të shekullit të XVII-të, është një Monument Kulture i Kategorisë së Parë në zonën e Mokrës. Kjo urë historike, e lidhur me degëzimin e rrugës antike Egnatia, po përballet me një kërcënim të rëndë ekzistencial.

Gërmimet e paligjshme për florir dhe materiale arkeologjike kanë vazhduar prej vitesh, duke dëmtuar themelin dhe strukturën e saj. Këto aktivitete kryhen kryesisht natën, duke e bërë të vështirë identifikimin e autorëve.

Dëmet e fundit përfshijnë zgavra në themele, çarje në trupin e urës dhe shembje të pjesshme të materialit lidhës. Këto probleme rrisin rrezikun e kolapsit total.

Përveç gërmimeve, erozioni natyral dhe faktorët atmosferikë kanë përshpejtuar degradimin e këtij monumenti mbi 300-vjeçar. Reshjet, ngricat dhe rrjedhat e ujit kanë dobësuar strukturën e gurit.

Problemi nuk kufizohet vetëm te Ura e Golikut. Varret monumentale të Selcës, një tjetër sit arkeologjik i rëndësishëm në të njëjtën zonë, po vuajnë nga të njëjtat kërcënime nga grabitësit arkeologjikë.

Shkruan A2 CNN: Është emergjente ndërhyrja e institucioneve përgjegjëse për të mbrojtur këto pasuri kulturore të pazëvendësueshme. Mungesa e sigurisë dhe mbikëqyrjes po çon drejt humbjes së trashëgimisë sonë të çmuar.

Thirrje për veprim urgjent

Autoritetet duhet të rrisin masat e sigurisë, të kryejnë restaurime urgjente dhe të ndjekin penalisht autorët e gërmimeve ilegale. Trashëgimia kulturore e Kosovës meriton mbrojtje të menjëhershme për brezat e ardhshëm.